HEMŞİRE AKLIYLA BAKAR ...

  E-Hemşire
 

YÜREĞİYLE HİSSEDER ...

 

BİLGİSİYLE HAYAT VERİR ...

Türkiye’nin En Büyük
Hemşire Portalına
Hoşgeldiniz
Hemşiremisiniz ?
Hemşiremi arıyorsunuz ?

Doğru adrestesiniz.
ÜYE GİRİŞİ
  Giriş Üye Ol
Hemşire Arıyorum
Acil Bakım Hemşireliği >> Acil Bakım Hemşiresi Font Büyüklüğü

Acil Bakım Hemşiresi

Acil Bakım Hemşiresi; teşhis konmamış ve acil girişime gereksinimi olan her yaştaki hasta/yaralı bireye gerekli hemşirelik bakımının uygulayıcısıdır.

Acil bakımda yürütülen hemşirelik işlevleri diğer klinik alanlardaki hemşirelik işlevlerine benzerlik göstermekle birlikte çok sayıda bağımsız faktörün varlığı hemşirenin görev ve uygulamalarını karmaşık hale getirmektedir.

- Zamanın sınırlı olması,
- Kişilerin durumlarının acil olması,
- Sınırlı bilgi elde edilebilmesi,
- Ameliyathane, yoğun bakım gibi diğer bir klinik bakım için aydınlatıcı bilgi gereksinimi olasılığının olması,
- Acil ortamdaki olanakların kısıtlılığı şeklinde sıralanabilir

Acil Bakım Hemşiresi;

- Fiziksel değerlendirme, hemodinamik ölçümler, kardiyo-pulmoner resüsitasyon tekniği ve travma bakımında özel eğitime sahip olmalı
- Triyaj yapmada bilgi sahibi olmalı
- Hızlı ve geniş tanılama yeteneğine sahip olmalı
- Öyküdeki gerekli bilgileri toplayabilmeli
- Hastanın gerekli yerlere güvenli ulaştırılmasını sağlayabilmeli
- Hasta ve yakınları ile etkili iletişim kurabilmeli
- Stresle başedebilmeli ve sorun çözme yeteneğine sahip olmalı
- Yönetim becerisi ve liderlik özelliği olmalı
- Kriz durumunda müdahale edebilmeli
- Kontrol altına alınmamış çevrede soğukkanlılığını yitirmeden uygun
bakım verme yeteneğine sahip olmalı
- Acil konusunda kendisini sürekli geliştirebilmek amacıyla kurs,
seminer, kongre vb. aktivitelere katılmalı
- Tüm uygulamalarında hastaya zarar vermemeli, etik kurallara uygun
bakım vermeli ve hasta hakları konusunda duyarlı davranmalıdır.

Acil Bakım Hemşireliği’nin Tarihi

Acil hemşireliği 1960′lardan itibaren ele alınmaya başlanmış, acil birimlerde çalışan hemşirelerin diğer birimlerde çalışan hemşirelere göre daha farklı özelliklere sahip olmaları ve mutlaka özel eğitimden geçmelerinin gerekliliği üzerinde durulmuştur.

1970′li yıllarda hemşirelikteki değişim ve bilimdeki gelişmeler branş hemşireliğinin oluşmasına olanak vermiştir. Özel bir hemşirelik branşı olarak acil hemşireliğinin de geniş bilgi tabanına dayalı, becerili ve hastanın gereksinimlerini karşılamada hizmet sağlayan rol ve sorumluluklarına yenilikler getirilmiştir.

1970 yılında ABD’de bir grup hemşire Emergency Department Nurses Association (EDNA)’ı kurmuştur. Böylece acil birim hemşireleri için profesyonel yetki standartları geliştirilmiş ve eğitim olanakları yaratılmıştır. 1975′de acil hemşireleri uygulamalarının standartlarını bastırmış ve bu yayın EDNA ve American Nurses Association (ANA) yöneticileri tarafından onaylanmıştır.

Gelişmiş ülkelerde acil bakım hemşiresinin acil bakımdaki rol ve sorumluluğu gittikçe gelişmeye ve genişlemeye devam etmektedir. ABD de acil bakım hemşirelerinin yetkileri master diploması veya sertifika ile belgelendirilmiştir. Mezuniyet sonrası eğitim veren bu programlar 9 ile 24 ay sürmektedir.

Acil hemşireliği sertifika programları 1980′li yıllarda başlamıştır. Bu programlar The Certified Emergency Nurse (CEN) tarafından yürütülmektedir. Sertifikaların 4 yıl geçerliliği vardır ve sertifika yenileme işlemi yeni bir sınavla yapılmaktadır.

American Academy of Nurse Practitioners (AANP) hemşireler için ulusal eğitim ve uygulama standartları belirlemiştir. 1992 yılında master veya daha yüksek düzeyde hemşirelik eğitimi almış olma ön koşulu ile Uygulama Hemşireliği sertifika programı başlamıştır.

Acil ekibi içinde önemli yeri olan acil hemşirelik uygulamalarının, bu konuda özel eğitim almış hemşirelerce yapılmasının önemi açıktır. Acil sağlık ekibinde kişisel yeteneklere, mesleki rol ve sorumluluklara bağlı olarak zaman zaman görev veya yetki alanlarında karmaşa gelişebilir, bu karmaşa sürekli iletişim, işbirlikçi yaklaşım ve verilen hizmetin değerlendirilmesi ile çözülebilir.

Acil Bakım Hemşiresinin Görev Tanımı

- Tüm uygulama ve girişimleri etik kurallara uyarak yapma,
- Hastanın esas şikâyeti ve tıbbi öyküsü hakkında ayrıntılı bilgi alma ve kayıt etme,
- Mevcut duruma odaklaşan uygun fiziksel muayene yapma ve kayıt etme,
- Hastanın primer tanılaması için uygun radyografik ve laboratuar tetkiklerini isteme, laboratuar örnekleri alma ve gönderme,
- Yaşam bulgularını ölçme ve değerlendirme,
- Hasta bakım planı hazırlama,
- Acil girişimde bulunma,

Acil Bakım Hemşiresinin Yetkileri

Tanılama, hastanın sağlık durumu ile ilgili verilerin saptanması ve toplanmasıdır. Yaşamı tehdit edici gerçek ve olası sorunları belirlemek için seri şekilde tanılama yapılmalıdır. Tanılama hastanın durumundaki değişiklikleri saptama yönünden düzenli aralıklarla tekrarlanmalıdır.

Primer Tanılama: ABCDE sıralaması izlenir. Ortalama 2 dk. İçinde yapılmalıdır. Hava yolunu açma (Airway), yeterli ventilasyon (Breathing) ve perfüzyonu sağlama (Circulation), kısa nörolojik bakı ile bilinç durumunun değerlendirilmesi (Disability) ve hastanın elbiselerinin soyulmasıdır (Expose). Hastanın üzerinden çıkan giysi, takı vb. kayda geçirildikten sonra saklanır ve ilgililere teslim edilir. Hastanın Esas Şikâyetinin Tanılanması: Şikâyetin hikâyesi ve ağrının özellikleri araştırılır.

Hastadan Yeterli Anamnez Alınması: Vital bulgular alınır, zamanı belirtilerek kaydedilir. Alerjileri, ilaçları, son zamanlara özgü tıbbi-cerrahi öyküsü, sağlık bakımını ilgilendiren kültürel, sosyoekonomik, çevresel koşulları, soy geçmişi, en son yedikleri-içtikleri, olaya neden olan faktörler hasta ile görüşerek araştırılır.

Etkin Hasta Sınıflandırması (Triyaj) Yapma: Acil bakım hemşiresi primer değerlendirme sonucu hastaları acil-önemli-acil olmayan şeklinde sınıflandırır ve hasta kabul formuna yazarak belirtir.

Sekonder Tanılama: FGH düzeyinde genel tanılama işlevi başlatılır. Hasta sıcak tutulur (Fahrenheit). Yaşam bulguları en çok 4 saatte bir veya daha sık aralıklarla alınır (Get vitals). Anamnez ve baştan ayakucuna kadar değerlendirme yapılır (History-Head to toe assesment).

Genel tanılama sırasında;

- Enfeksiyon kontrolü ve çevre güvenliği sağlanır,
- Bilinç durumu değerlendirilir,
- Kanama kontrolü sağlanır,
- Baş-yüz-boyun muayenesi yapılır,
- Göğüs-batın-pelvis muayenesi yapılır,
- Üst ve alt ekstremite ve sırt muayeneleri yapılır.

Hemşirelik Gözlemi: Acil bakım hemşiresi gözlemleri sonucu mevcut, gizli ve olası problemleri belirleyerek hemşirelik tanısını koyar ve hemşirelik girişimlerini başlatır. Vital bulgular tekrarlanır. Tedavi içeriği ve şekli yazılı hekim istemine göre uygulanır. Verilen tedavinin etkileri izlenir.

Eksiksiz, Doğru Kayıt Tutma Ve Uygun Kaynaklardan Veri Toplama

Röntgen, EKG Ve Laboratuvar Testlerini İsteme Ve Hekim İsteklerini Yürütme

Komplikasyonları Tanıma Ve Müdahale Etme

Hastanın tanılaması yapıldıktan sonra, hastada var olan ve olası sorunlar saptanır, ulaşılmak istenen sonuçlar formüle edilir. Ulaşılmak istenen hedeflere ve bakım planına “evde sağlık bakımı” eğitimi dâhil edilir ve hasta/aileye bu konuda eğitim ve danışmanlık yapılır.

Planlama, Uygulama

Belirlenen hedeflere ulaşmak için uygun hemşirelik girişimleri planlanır ve öncelik sırasına göre uygulanır.

Hemşirelik Sürecinin Değerlendirilmesi:
Hemşirelik girişimlerinin sonuçları planlanan hedeflere göre değerlendirilir, devam eden sorunlar için uygun girişimler tekrarlanır veya yeni girişimler planlanır ve uygulanır. Hastanın sağlık durumunda meydana gelen yeni değişikliklerin tanılaması yapılır. Bu sorunlar hemşirelik sürecine dâhil edilir.

Diğer Prosedürleri Yönetme-Yetkin Olma

Acil Bakım Hemşiresi;

- Hastanın diğer birimlere güvenli şekilde taşınmasını, acil birimde güvenli çevre oluşturulmasını sağlar.
- Aseptik tekniklere uyar ve uyulmasını sağlar.
- Hasta haklarını dikkate alır, hastanın mahremiyetini korur.
- Hasta ve servisin durumu ile ilgili olarak hastanenin diğer birimleri ile koordinasyonu sağlar.
- Hastanın tedavi ve bakımına katılan hemşire, hasta bakıcı personeli gözler ve denetler.
- Acil ilaçların güvenle saklanmasını sağlar.
- Acil malzemelerin kullanıma hazır durumda bulunmasını sağlar.
- Acil malzeme dışındaki araç gerecin kullanımdan önce temiz ve fonksiyonel olmasını sağlar.
- Acil birimin temizliği için ilgilileri yönlendirir.
- Sorumlu hemşirenin verdiği görevleri yerine getirir.
- Hizmet içi eğitim programlarına katılır.
- Araştırma yapar ve yapılan araştırmalara katılır.

Acil Bakım Hemşiresinin Sorumlulukları


Acil servis hemşiresinin kendisine, hasta/yaralıya, hasta/yaralının ailesine, birimde görevli olan ekip üyelerine ve meslektaşlarına, kurum yönetimine ve topluma karşı sorumlulukları bulunmaktadır.

- Aynı anda acil birimde bulunan olgular arasında öncelikleri belirleme
- İlk tanılama ve genel tanılama işlevlerini yapma,
- Hekimin olmadığı durumlarda yaşam kurtarıcı girişimlerde bulunma,
- Hasta/yaralıya hemşirelik süreci ve  standartlar doğrultusunda acil bakım hizmeti verme,
- Mesleğin getirdiği ahlaki unsurlar çerçevesinde, bireysellik ve bütünlüğün zarar görmemesi ilkesi ile yaklaşımda bulunma,
- Eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerine önem verme,
- Aileye hastanın genel durumu, yapılan uygulamalar hakkında bilgi verme,
- Aileden bir kişinin ortama zarar vermeyecek şekilde hastasını görmesini sağlama,
- Yapılan tüm işlevleri kayıt etme,
- Birimin işleyiş koşullarını iyileştirmek amacı ile klinik ve teknik olası sorunları önleme,
- Bilgi ve uzmanlık sağlayacak deneyimleri edinme amacı ile hizmet içi eğitim planlama ve uygulanmasını sağlama,
- Birimde ekip üyelerinin deneyimlediği stres ve endişe ile sağlıklı başetmek için olumlu iletişim kurma,
- Kurum yönetimi ve hizmet veren meslek üyeleri arasında geliştirilen ve
uygulamaya konulan iş tanımları doğrultusunda politika ve yöntemleri
belirleme,
- Verilen hizmet kalite güvenliğini sağlama,
- Verilen hemşirelik bakımını değerlendirme,
- Birimde profesyonel kaynak kişi olarak hizmet verme,
- Yönetim, kurumun diğer birimleri ve diğer kuruluşlar ile iletişimi sağlama,
- Yöresel ve ulusal düzeyde bakım standardı sağlama ve olanaklar ölçüsünde standardı yükseltme,
- Kurum ve birim için olumlu toplumsal ilişkileri sağlama ve sürdürmedir.

Hemşirenin görevlerinin, bu görevlerin yerine getirilmesinde kullanacağı yetkilerinin, görevlerin gerektiği gibi yerine getirilmemesi ya da yetkilerin iyi kullanılmaması durumunda ortaya çıkacak olumsuz durumlara ilişkin sorumlulukların belirlenmesi önemlidir. Sorumlulukla birlikte akılcı bir yetki verilmezse hemşirelik hizmetleri gerektiği gibi yapılamaz, hizmetler gelişemez.

Hemşirelik mesleğinin doğduğu ve sürekli gelişmeler kaydettiği ülkelerde hemşirelik hizmetlerinin görev, yetki ve sorumlulukları çok iyi belirlenmiş personel ile yürütüldüğü bilinmektedir.

Hemşirelerin görev, yetki ve sorumluluklarının Hemşirelik Yasası ve Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ni dikkate alarak her özel durum için belirlenmesi sorumluluğu hemşirelik hizmetlerini yönetenlere aittir.

Acil Bakım Hemşiresinin Yasal Zorunlulukları

Acil bakım hemşirelerinin uyguladıkları acil hemşirelik girişimlerini destekleyen, hasta bakımının belirli standartlarda gerçekleştirilmesini sağlayan yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi olmaları gerekir.

Hasta ve yaralının saygı görme, uygun bakım ve tedavi alma, bakım ve tedavisi hakkında bilgilendirilme, tedaviyi kabul ve reddedebilme, mahremiyetine saygı gösterilme gibi hakları vardır.

Acil bakım hemşiresi hastaya zarar verecek hatalı uygulamalar konusunda dikkatli olmalıdır. Yanlış uygulamanın yasal çerçevesi oldukça geniştir. Kusurlu, bozuk araç gereç kullanımından ya da personelin hatalı hareketinden tedavi ve bakımda hastanın zarar görmüş olmasıdır.

Yanlış uygulama sonuçları hastada belirgin olarak gözlenebiliyorsa hasta hatayı kanıtlayabilir. Araçların seçimi ve kullanımında hata hem koruma hem de denetleme ve uygulama sorumluluğu olan kişidedir.

Görevi gereği yapılması gereken bir hareket yapılmamışsa ve nedenleri açıklanmamışsa ya da dikkatsizce, beceriksizce yapılmışsa kasıt unsuru bulunmasa da ihmal olarak nitelendirilir. İhmal hastayı bulunduğu durumdan daha kötü hale getirmişse hemşire mahkeme tarafından ihmalkarlıkla suçlanır ve cezai yaptırım uygulanabilir.(Yanlış bölgeye uygulanan IM enjeksiyon gibi).

Hasta hastaneye götürülene ve sorumluluk daha ileri düzeyde bir ekip ve birime devredilene kadar hekim ve hemşire tedaviye devam etmelidir. Tedavi ve bakımın bırakılması terk etme olarak nitelendirilir. Nakil   sırasında  yaşamını kaybetme riski taşıyan hastayı başka bir hastaneye sevk etmenin suç olduğu bilinmelidir.

Sosyal güvenlik kurumları ne olursa olsun hastalar acil durumlar ve doğum için hastaneye kabul edilir. Hasta acil birime girdiği andan, taburcu oluncaya ya da başka bir kliniğe/kuruma nakledilinceye kadar yapılan her türlü işlem doğru, tam ve anlaşılır bir şekilde, tarih ve saati belirtilerek yazılmalıdır.

Kayıtlar yazılı kanıttır ve 2-4 yıl saklanmalıdır. Yapılanlar yazılmamışsa yasalar tarafından yapılmamış kabul edilir. Eksik ve düzensiz kayıt yetersiz tedavinin göstergesidir. Acil servis hemşiresinin hastanın üzerinde taşıdığı kişisel eşyaların listesini çıkararak imza karşılığı teslim alma ve muhafaza etme zorunluluğu vardır.

Acil bakım hemşiresi yaptığı her türlü tedavi ve bakım hakkında hastalara bilgi vermeli ve yaptığı işlemleri açıklamalıdır. Hastaya yapılan tüm girişimlerden önce sözlü ve yazılı izni alınmalıdır.

Çocuklarda ve bilinci yerinde olmayan hastalarda yakın akrabalardan izin alınır. Yakın akrabaların olmadığı durumlarda tıbbi kararlar geçerlidir. Acil durum söz konusu ise içinde bulunulan durumun yaratmış olduğu rıza ile gerekli bakım ve tedavi yapılır.

Hasta tedaviyi reddediyor, hiçbir şekilde ikna edilemiyorsa tedaviyi kabul etmediğini bildiren formu imzalaması istenir. Çocuklarda ve bilinci yerinde olmayan hastalarda tedaviyi reddeden yakın akrabanın imzası alınmalıdır.

Acil olay yerinde suç söz konusu ise; acil sağlık ekibi ortamın korunmasına dikkat ederek ilk müdahaleyi ve gerekiyorsa hastanın naklini yapıp ilgili makamlara haber vermelidir.

Şüpheli intihar, kazara ölüm, çocuk istismarı, bıçaklanma, ateşli silah yaralanması, saldırı, ırza tecavüz gibi yasal olarak bildirimi zorunlu durumlar Cumhuriyet Savcılığı’na ihbar edilmelidir. Benzer şekilde bulaşıcı hastalıkların da bağlı bulunan Sağlık Müdürlüğü’ne bildirimi zorunludur.

En küçük bir yaşam belirtisi varlığında bile, acil sağlık ekibi tüm resüsitasyon çabalarını sürdürmelidir. Ülkemizde ölü; polis, adli vakalarda savcı gelmeden olay yerinden kaldırılamaz. Ölüm raporu hekim tarafından verilir.

Acil bakım hemşiresinin istenilen tedavi ve bakımı acil olarak uygulayabilmesi için diploma ve sertifika gereklidir. Acil bakım hemşirelerinin kurum yöneticileri ile iş tanımları yapmaları mesleki ve yasal açıdan zorunludur. Çünkü iddia edilen bir ihmal ya da zararın kanıtlanması sonucu devlet memuru olarak Borçlar Yasası’nın Haksız Eylem Kuralları’na göre yükümlü tutularak yasalar önünde suçlanabilirler.

Acil bakım hemşireleri; bulunduğu kurumun yaptırımlarına karşılık, kabul edilmiş uygulama ve yasal sınırlarını bilmeli, bu sınırları zorlamamalıdır. İnsan hakları ilkeleri ve hemşireliğin ahlaki kurallarını rehber almalıdır.

Yorumlar
Bu Konu İçin Henüz Yorum Yapılmamış,İlk Yorumu Siz Yapın !
Yorum Ekle
İsim Soyisim
E-Mail
Yorum